ٺاور شاهه (رپورٽ: بشارت سومرو) ساهتي پرڳڻي جي تاريخي شهر ۽ نامياري راڳي ۽ شاعر ماسٽر چندر جي جنم ڀومي ٺاروشاهه جي تاريخي ريلوي اسٽيشن تي قبضا ٿي ويا آهن. پهريان ريلوي جي ڪواٽرن تي قبضا ڪيا ويا ۽ هاڻي ريلوي جي بچيل پلاٽن تي قبضا خورن ديرا ڄمائي پڪيون اڏاوتون جوڙي ڇڏيون آهن جڏهن ته ريلوي جي سرڪاري پلاٽ جيڪو راندين لاءِ ڇڏيو ويو هيو ان کي به نه بخشيو ويو اتي به بااثر قبضا مافيا هوٽلون ۽ مال جا واڙا قائم ڪري جنڪشن جي سونهن اجاڙي ڇڏي آهي قبضا مافيا جي سرگرمين سبب هريپور جي علائقي ۾ جهيڙا روز جو معمول بڻيل آهن، جڏهن ته ريلوي اسٽيشن جي مالڪي نه ٿيڻ ۽ ريلوي انتظاميا جي بي ڌياني سبب ريل جون قيمتي پٽڙيون ڪيترن ئي ميلن تائين چوري ٿي ويون آهن. سياسي سماجي اڳواڻن رضا محمد بهڻ، علي شير ڪيريو، ظفر چارڻ، مشتاق عباسي، ذاڪر عباسي، نصير ابڙو۽ ٻين پنهنجي اخبار سان ڳالهائيندي چيو ته اسان جي ساهتي پرڳڻي جي خوبصورت تاريخي شهر کي قبضا خور مافيائن بدصورت بڻائي ڇڏيو آهي خاص ڪري اسان جي تاريخي جنڪشن اسٽيشن کي جنهن جي سرڪاري پلاٽن توڙي سرڪاري ڪوارٽرن کي ريلوي پڊعيدن ۽ محرابپور جي عملدارن جي ملي ڀگت ڪري قبضا خورن کان ڳري رشوت ۽ ماهوار منٿلي عيوض قبضا مافيا سرڪاري پلاٽ ۽ سرڪاري ڪوارٽرن کي قبضي ۾ آڻي ڇڏيو آهي سرڪاري پلاٽن تي ڏينهن ڏٺي جو قبضا ڪري اتي پڪا گهر ۽ هوٽلون قائم ڪيون ويون آهن جڏهن ته راندين لاءِ ڇڏيل گرائونڊ ۾ مال جا واڙا ۽ مانڊڙيون رکي ريلوي اسٽيشن جي سونهن هٿ وٺي اجاڙي وئي آهي هنن چيو ته نه ڃاڻ اسان ڪيترائي دفعا احتجاج بک هڙتالون ڪرڻ سان گڏ لکت ۾ ريلوي انتظاميه ۽ پوليس کي شڪايتون ڪيون آهن پر ڪنهن به لڳاپيل انتظاميا بااثر قبضا خورن خلاف نالي ماتر شوڪاز نوٽيس ڪڍي خاموش تماشائي بڻيل آهي، جنڪشن اسٽيشن جيڪا انگريزن جي دور ۾ هلندي هئي، جنهن ۾ انڊيا کان ٺاروشاھ ڄائي نامياري راڳي ماسٽر چندر سن 1955ع سيپٽمبر ۾ سفر ڪري ٺاروشاھ پهتو هو، ٺاروشاھ ريلوي جي سرڪاري ڪاغذن ۾ هن سيڪشن جو آغاز آگسٽ 1929ع ٻڌايو ويو آهي. جيڪو 1991ع جي جولاءِ مهيني ۾ پڄاڻي تي پهتو. انگريز سرڪار طرفان علائقي جي عوام جي سهولت لاءِ ٺهرايل هي ٽريڪ محرابپور کان پڊعيدن 70 ڪلوميٽر، اهڙي ريت پڊعيدن کان ٽنڊوآدم 176 ڪلوميٽرن تي وڇايل هو. انهي جي وچ ۾ 26 ريلوي اسٽيشنون 5 جنڪشن، ٽنڊوآدم، سڪرنڊ، پڊعيدن، ٺاروشاهه ۽ محرابپور هيون. جيڪي 1991ع ۾ سرڪار جي هڪ ئي ڌڪ سان ختم ٿي ويون. انهن جنڪشنن ۾ 3 ٽنڊوآدم، پڊعيدن ۽ محرابپور ته پنهنجي مين لائين تي هجڻ جي ڪري زندهه رهيون. باقي رهيل 2 ختم ٿي ويون، جنهن ۾ ٺاروشاهه به شامل آهي.

ڪراچي (رپورٽر) پ پ اڳواڻ منظور وساڻ چيو آهي ته اي سي ايل ۾ نالو آيو ته ڇا ٿيو، گهمڻ لاءِ پنهنجو ملڪ ئي وڏو آهي. ڪراچي ۾ ميڊيا سان ڳالهائيندي پ پ اڳواڻ منظور وساڻ چيو ته پارٽي قيادت جو اي سي ايل نالو ڏنو ويو آهي ته ڇا ٿي پيو، اسان اِتي پيا گهُمنداسين، پاڪستان وڏو ملڪ آهي. هُن چيو ته اسان ننڍن ننڍن جيلن ۾ رهڻ جا عادي ٿي ويا آهيون، ڪراچي ۾ ميڊيا، هن وقت اپوزيشن جو وارو آهي، ڪجهه عرصي کانپوءِ پي ٽي آءِ حڪمرانن جو به وارو ايندو، بچندو ڪير به نه. هڪ سوال جي جواب ۾ منظور وساڻ چيو ته 2020ع ۾ عمران خان جو ڪوبه سياسي مستقبل نظر نٿو اچي، پي ٽي آءِ حڪومت نٿي هلائي سگهي ۽ سياسي خودڪشي ڪري رهي آهي.

سکر(رپورٽ: ممتاز بخاري) هڪ سال گذري وڃڻ بعد به ورهاڱي کان اڳ قائم هندو پنچائت سکر جون چونڊون نه ٿي سگهيون آهن. چونڊن جي تاريخ 17 نومبر 2018ع هئي پر ڪجهه ڏينهن اڳ هڪ ڌر جي ڪمل ڪمار، جئه رام ۽ ٻين سکر هاءِ ڪورٽ ۾ پٽيشن داخل ڪرائي ته هندو پنچائت ستن عهديدارن تي ٻڌل آهي پر غير قانوني طور يارنهن عهدن تي چونڊون ڪرايون پيون وڃن. جنهن تي ڪورٽ سڳوري پاران چونڊون روڪڻ جا حڪم ڏئي ڊي سي سکر کي حقيقت معلوم ڪري رپورٽ جمع ڪرائڻ جون هدايتون ڏنيون. تڏهوڪي ڊي سي الاهي بخش ميتلي جاچ ڪرڻ بعد ڌرين کي گهرائي ميٽنگ ڪئي ،جنهن ۾ اها ڳالهه ظاهر ٿي ته اڳ ڪيل چونڊن ۾ قاعدا اورانگهيا ويا. اهڙي رپورٽ هن ڪورٽ سڳوري ڏانهن به موڪلي ڇڏي. ان کان پوءِ هندو پنچائت جون گڏجاڻيون به ٿيون پر چونڊون پوءِ به نه ٿي سگهيون. مکي ايشور لال جي پينل جو چوڻ آهي ته اهي ڪورٽ جي حڪمن جي انتظار ۾ آهن. هوڏانهن اڳ رٿيل چونڊن ۾ ٻن عهدن تي رڳو هڪ هڪ اميدوار ڍولومل ۽ وڪيل شيوڪ ڪمار فارم ڀريو هو ،انهن به هاءِ ڪورٽ کي رجوع ڪيو ته کين بنا مقابلي عهديدار ڊڪليئر ڪيو وڃي. ان سلسلي ۾ پنهنجي اخبار پاران ڍولو مل سان رابطو ڪيو ويو ته سندس چوڻ هو ته مان جنرل سيڪريٽري تي بنامقابلي ڪاميابي ماڻي، انائونس نه ڪيو ويو ته ڪورٽ ۾ ويو آهيان پر وري نگران پنچائت ڳالهايو ۽ مان چپ ڪري ويس ان باوجود ڪا اڳڀرائي ناهي، حالانڪه ڪورٽ جو به ڪو اسٽي ناهي. هوڏانهن مکي پهرين پٽيشن داخل ڪندڙ جئه رام ۽ ڪمل ڪمار جو چوڻ آهي ته چونڊون دير ٿيڻ جو ڪو جواز ناهي قانون ۽ قاعدن موجب چونڊ ٿئي ته اسان کي ڪو اعتراض ناهي. هندو پنچائت جي چونڊن جي ڪمشنر سريچند رابطو ڪرڻ تي ٻڌايو ته اسان جو ڪو مسئلو ناهي اسان کي جڏهن به ڊاڪٽر دوارڪي جي سربراهي ۾ ٺهيل پنچائت جي نگران باڊي چوندي اليڪشن ڪرائينداسين. اسان کي سندن هدايت جو انتظار آهي. هوڏانهن هندو پنچائٽ جي مکي ايشورلال جو چوڻ آهي ته ڪورٽ سڳوري ڊي سي کي چيو هو ته ڌرين کي ٻڌي قاعدن موجب چونڊون ڪرايو پر ڊي سي ڳالهيون ٻڌيون جنهن ۾ برابر باءِ لاز ۾ فرق هو. پر هن رپورٽ ڪورٽ کي موڪلي ان ڪري هاڻ معامرو ڪورٽ ۾ آهي. هن چيو ته هونئن ته مکي اسان آهيون منهنجو ڏاڏو ڀڳوانداس پهريون مکي هو پر هاڻي جيڪو صدر ٿي. صدر جي اميدوار جواهر لال جو چوڻ هيو ته ڪجهه مهينا اڳ ڳئون شلا نگران پنچائت کي دلچسپي وٺي چونڊون ڪرائڻ گهرجن اسان سان واعدو به ڪيو اٿن، اسان لکي به ڏنو. ڪورٽ جي رڪاوٽ جي ڳالهه آهي ته ترت اوڏانهن وڃن. هن چيو ته جيڪو صدر هوندو اهو ئي مکي به هوندو. اسان چاهيون ٿه هر 18 سالن جي نوجوان کي ووٽ جو حق هجي باقي هو گهراڻي تي ڪرڻ ٿا چاهين، باقي اسان ان ڳالهه ۾ هنن سان متفق آهيون ته عورتن کي پنچائت جي چونڊن ۾ ووٽ جو حق نه هجي. نائب صدر جي اميدوار رنجيت ڪمار چيو ته نگران پنچائت نوجوانن جي رستا روڪ ڪري ٿي. هي نوجوانن جو ووٽ ڪرائڻ کان روڪين ٿا. نگران ۽ مکي گڏجي ڄاڻي واڻي اليڪشن کي اينگهائي رهيا آهن. هاڻ سو سال پراڻا قانون نه هلندا. هن چيو ته اليڪشن نه ٿيڻ جي ڪري ڪميونٽي جي سوين مسئلا حل نه ٿا ٿين. اسان چلهه تي نه پر شناختي ڪارڊ تي ووٽ ڪرائڻ جو مطالبو ڪيون ٿا. هوڏانهن نگران پنچائت جي صدر ڊاڪٽر دوارڪا داس رابطي ڪرڻ تي ٻڌايو ته ڪورٽ ۾ 15 جنوري تي ٻڌڻي آهي اها جيڪو چوندي ڪنداسين. باقي ووٽ چلهه تي ئي ٿيندا. ڪا ايم پي اي جي اليڪشن ناهي جو شناختي ڪارڊ تي ٿئي ۽ نه وري عورتن کي ووٽ ڏيڻ جو اختيار آهي.